İcra takibine itiraz — ödeme emrine 7 gün

Kısaca

• Genel haciz yoluyla (ilamsız) takipte ödeme emrine tebliğden itibaren 7 gün içinde itiraz edilir (İİK m. 62).
• İtiraz icra dairesine yapılır: dilekçeyle ya da sözlü olarak.
• Süresinde yapılan itiraz takibi durdurur (İİK m. 66).
• Çek, senet ve poliçe gibi kambiyo senedine dayanan takipte yol farklıdır: itiraz 5 gün içinde icra mahkemesine yapılır ve takibi kendiliğinden durdurmaz (İİK m. 168).

Hangi takip olduğunu nasıl anlarım?

Ödeme emrinde borcun ödenmesi için verilen süreye bakın. Genel haciz yoluyla takipte borç 7 gün içinde ödenir (İİK m. 60). Kambiyo senedine dayanan takipte bu süre 10 gündür ve ödeme emrine senedin sureti eklenir (İİK m. 168). Süre 10 gün yazıyorsa aşağıdaki "Çek, senet ve poliçe takiplerinde" bölümüne geçin.

Nereye ve nasıl itiraz edilir?

• İtirazı takibi yapan icra dairesine dilekçeyle verebilir ya da sözlü olarak bildirebilirsiniz. Başka bir yerdeki icra dairesine de verebilirsiniz; o daire masrafı alıp itirazı hemen yetkili daireye gönderir (İİK m. 62).
• İtirazla birlikte yurt içinde bir adres bildirmeniz zorunludur. Adres değişir de yenisini bildirmezseniz eski adrese yapılan tebligat size yapılmış sayılır (İİK m. 62).
• Borcun yalnız bir kısmına itiraz ediyorsanız hangi kısma ve ne miktara itiraz ettiğinizi açıkça yazın. Yazmazsanız itiraz edilmemiş sayılır (İİK m. 62).
• Takibe dayanak senetteki imza size ait değilse bunu itirazda ayrıca ve açıkça belirtin. Belirtmezseniz takip bakımından imzayı kabul etmiş sayılırsınız (İİK m. 62).
• İtiraz ettiğinize dair size ücretsiz bir belge verilir; bunu saklayın (İİK m. 62).

Gerekçe yazmak zorunlu değildir: yalnız "itiraz ediyorum" demek de geçerli bir itirazdır. Ancak dikkat: gerekçe yazarsanız ona bağlı kalırsınız; alacaklı itirazın kaldırılmasını isterse icra mahkemesinde yeni sebep ileri süremezsiniz. Hiç gerekçe yazmayan borçlu da, varsa adi senetteki imzayı kabul etmiş sayılır (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E. 2017/1157, K. 2021/1049).

İtiraz ettikten sonra ne olur?

Süresinde yapılan itirazla takip durur (İİK m. 66). Alacaklı takibe devam etmek isterse iki yoldan birini kullanır:

• İtirazın iptali davası: itirazın kendisine tebliğinden itibaren bir yıl içinde genel mahkemede açılır. Alacaklı alacağını genel hükümlere göre ispatlar (İİK m. 67).
• İtirazın kaldırılması: alacaklının elinde imzası ikrar edilmiş ya da noterce onaylanmış bir borç senedi veya resmî bir belge varsa, altı ay içinde icra mahkemesinden istenir (İİK m. 68).

Haksız itirazın bir bedeli vardır. Dava ya da talep alacaklı lehine sonuçlanırsa borçlu, alacaklının talebiyle hükmedilen tutarın %20'sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkûm edilebilir. Takibi haksız ve kötü niyetli bulunan alacaklı için de aynı kural geçerlidir (İİK m. 67 ve 68).

İtiraz etmez ve ödemezseniz

Borca itiraz etmez ve ödemezseniz aynı 7 gün içinde mal beyanında bulunmanız gerekir. Mal beyanında bulunmayan borçlu hapisle zorlanır; gerçeğe aykırı beyan ayrıca cezalandırılır (İİK m. 60). Süre bitince alacaklı haciz isteyebilir (İİK m. 78).

Çek, senet ve poliçe takiplerinde

Kambiyo senedine dayanan takipte itiraz icra dairesine değil, icra mahkemesine dilekçeyle ve 5 gün içinde yapılır (İİK m. 168):

• senet kambiyo senedi niteliğinde değilse şikâyet,
• imza size ait değilse imza itirazı,
• borçlu olmadığınız, borcun ödendiği, vade verildiği, alacağın zamanaşımına uğradığı ya da icra dairesinin yetkisiz olduğu iddiaları, sebepleriyle birlikte.

Bu itiraz takibi kendiliğinden durdurmaz. İcra mahkemesinden itirazın kabulüne dair karar alınmadıkça takip devam eder. İmzayı haksız yere inkâr eden borçlu, takip konusu alacağın %10'u oranında para cezasına mahkûm edilir (İİK m. 168).

Dayanak

• 2004 sayılı İcra ve İflas Kanunu m. 60, 62, 66, 67, 68, 78, 168
• Yargıtay Hukuk Genel Kurulu, E. 2017/1157, K. 2021/1049 (gerekçesiz itirazın geçerliliği)